Hoe verklein je het risico op misverstanden en claims over bonusregelingen?
28 september 2025
Een bonus is voor veel werknemers een aantrekkelijk onderdeel van hun arbeidsvoorwaardenpakket. Dit ‘extraatje’ kan jaarlijks worden uitgekeerd op basis van een vast percentage, afhankelijk van de prestaties van de werknemer, de winst of het beleid van de onderneming, of een combinatie van deze factoren. Juist omdat bonussen op verschillende manieren kunnen worden vormgegeven, ontstaan in de praktijk regelmatig geschillen over de interpretatie van bonusregelingen.
Hoewel geschillen niet volledig kunnen worden voorkomen, kunnen werkgevers het risico aanzienlijk verkleinen door de informatieplicht correct na te leven.
De informatieplicht
De informatieplicht is een wettelijke verplichting van de werkgever om een werknemer binnen één week na aanvang van het werk schriftelijk of elektronisch te informeren over de wezenlijke elementen van de arbeidsovereenkomst (artikel 7:655 BW). Dit geldt uiteraard ook voor het loon.
Werkgevers moeten werknemers op basis van deze wettelijke plicht informeren over:
- het bedrag dat zij gaan verdienen
- de wijze van betaling
- de frequentie van betaling
Omdat de bonusregeling onderdeel is van het loon, moet de werkgever de werknemer ook informeren over:
- de inhoud van de bonusregeling
- de wijze van berekening daarvan
Risico’s bij schending
Als een werkgever de informatieplicht schendt, bijvoorbeeld door niet duidelijk te zijn over de berekening van de bonus, kan dit leiden tot aanzienlijke risico’s:
- een werknemer kan eisen dat alsnog (hogere) bonussen over de afgelopen vijf jaar worden betaald
- de rechter kan de uitleg van de werknemer volgen als de werkgever niet kan aantonen dat hij bij aanvang duidelijkheid heeft gegeven over zijn uitleg
Het gevolg kan zijn dat de werkgever een hogere bonus moet uitbetalen dan oorspronkelijk bedoeld.
Praktijkvoorbeeld
In 2019 neemt een alarmsystemenbedrijf een werknemer in dienst als ‘Security expert plus’. Partijen spreken af dat de werknemer een vast salaris ontvangt en daarnaast recht heeft op een bonus. Over de uitleg van die regeling ontstaat discussie.
- Werknemer stelt: de bonus komt altijd bovenop het vaste salaris
- Werkgever stelt: de bonus wordt alleen uitbetaald als deze het vaste salaris overstijgt
De kantonrechter wijst de vordering van de werknemer af, maar het hof oordeelt anders. De tekst van de bonusregeling is volgens het hof niet eenduidig. De werkgever krijgt de kans om te bewijzen dat hij de werknemer bij indiensttreding heeft geïnformeerd over zijn uitleg van het bonussysteem.
Omdat de werkgever dit bewijs niet kan leveren, wordt de regeling in het voordeel van de werknemer uitgelegd.
De zaak komt uiteindelijk bij de Hoge Raad, die de vraag behandelt of een bonusregeling automatisch volgens de uitleg van de werknemer moet worden berekend als de werkgever zijn informatieplicht heeft geschonden. Het antwoord luidt: nee. De rechter moet steeds alle omstandigheden van het geval meewegen. Een schending van de informatieplicht is wel een belangrijke factor, maar leidt niet automatisch tot gelijk voor de werknemer (ECLI:NL:HR:2024:1871, Hoge Raad, 23/03354).
Vrij vertaald wordt hiermee duidelijk:
- de uitleg van de werkgever kán ondanks de schending de juiste zijn;
- de rechter moet altijd naar alle omstandigheden van het geval kijken;
- in sommige gevallen kan de werknemer tóch gelijk krijgen (zoals hier).
Hoe voorkom je problemen?
Om het risico op geschillen en onverwachte kosten te verkleinen, is het advies aan werkgevers:
- Leg bij de start van de arbeidsovereenkomst schriftelijk en concreet vast hoe de bonus wordt berekend
- Geef de werknemer deze informatie altijd binnen de wettelijke termijn
- Vermijd vage of open formuleringen die ruimte laten voor interpretatie
- Voeg een voorbeeldberekening als bijlage bij de regeling.
Door dit goed te regelen bij de start van de arbeidsovereenkomst, wordt het risico op dure verrassingen en juridische procedures aanzienlijk verkleind. Zo voorkom je ook dat een bonusregeling een bron van conflict wordt in plaats van een beloning.